Makalelere dön

AI Slop Nedir? Ürününüzü Ondan Nasıl Korursunuz?

Bu yıl çıkan beş ürünü açın. Aynı font, aynı gri kartlar, aynı yuvarlak butonlar.

Bunun artık bir adı var: AI slop.

“AI slop” ne demek?

Merriam-Webster, Aralık 2025’te yılın kelimesini “slop” olarak seçti. Tanımı kısaca şu: yapay zekâyla ve çok miktarda üretilen düşük kaliteli dijital içerik. Kelime sosyal medya akışları için doğdu ama arayüzleri de aynı netlikte anlatıyor.

Bir üründe AI slop bozuk görünmez. Ekran çalışır, butonlar tıklanır. Ama ekran kime ait olduğu hakkında hiçbir şey söylemez. Belirtileri kolayca fark edilir:

  • Her ekranda varsayılan font ve aynı nötr gri palet.
  • Aynı ikon seti, aynı yumuşak gölgeli, köşeleri yuvarlak kart.
  • Cilalı ama bir şey söylemeyen metinler: “Potansiyelinizi keşfedin” gibi.
  • Ekrandan ekrana değişen boşluk ve renkler, çünkü her prompt kendi değerini uyduruyor.

Neden her şey birbirine benziyor?

AI araçları gördüklerinin ortalamasını üretir. Arayüz kodunda bu ortalama giderek tek bir kütüphaneye dönüşüyor: shadcn/ui. Açık kaynaklı, gerçekten iyi bir bileşen koleksiyonu ve v0, Lovable gibi araçlar onu varsayılan olarak kullanıyor.

Sorun kütüphanede değil. Varsayılan ayarları bitmiş bir tasarım olarak değil, başlangıç noktası olarak düşünülmüş. Kimse onları değiştirmeyince binlerce ürün aynı yüzle ortaya çıkıyor. shadcn ekibi de bunu gördü ve Aralık 2025’te projeleri özel stillerle başlatmanın bir yolunu ekledi.

AI’ın tutarlı kalması için neden design system bağlamına ihtiyaç duyduğunu daha önce yazmıştık. Bu kez soru başka: O bağlam kimin tasarımı?

AI slop çirkin değildir. Kimliksizdir.

shadcn/ui ile Ladom UI arasındaki fark

İkisi de bileşen kodunu bir komutla projenize kopyalar, yani kod sizin olur. Fark, nereden başladığınızda. Ladom UI, kendi ürünlerimiz için kurduğumuz design system:

  • Başlangıç noktası: shadcn/ui, üzerine kendi tasarımınızı kuracağınız nötr bir set verir. Ladom UI ise tasarlanmış bir sistemdir. Figma dosyasından birebir kodlandığı için tasarım ve kod aynı kaynaktan gelir.
  • Stil: shadcn/ui, Tailwind sınıflarıyla stillenir. Ladom UI, CSS Modules ve CSS değişkeni olarak tanımlı token’lar kullanır (renk, tipografi, boşluk, köşe, gölge, hareket). Tailwind bağımlılığı yoktur.
  • Kurulumda marka: Ladom UI, kurulum sırasında marka renginizi ve fontunuzu sorar, temayı bunlardan üretir. Köşe stili ve yoğunluk da seçilebilir.
  • Ürün bileşenleri: Gerçek ürünlerin ihtiyaç duyduğu alanlar hazırdır: telefon numarası, para birimi, tek kullanımlık kod, tarih ve saat seçici, dosya yükleme, alt navigasyon.
  • AI için kurallar: Tek bir komut, projeye bir Claude Code skill’i ekler. Bu skill AI’a bileşenleri kullanmasını, hiçbir değeri elle yazmamasını ve kurulumdan önce markanızı sormasını söyler.

Sistemi üzerine kuracak bir tasarım ekibiniz varsa shadcn/ui hâlâ güçlü bir seçenek. Yoksa tasarlanmış bir sistemden başlamak daha kısa yoldur.

Nasıl yapılır? Beş adım

1. Belirtileri arayın

Ürününüzden on ekran seçin. Fontu, renkleri, ikon setini ve koddaki her ham renk ya da piksel değerini listeleyin. Çoğu bir kütüphanenin varsayılanıysa slop’unuzu bulmuşsunuz demektir. UX Audit’in ilk adımı da budur.

2. Marka temelinizi belirleyin

Dört kararı yazın: bir marka rengi, bir font, bir köşe stili, bir yoğunluk. Bunları ham değer olarak değil, color-primary gibi anlamlı token’lar olarak tanımlayın.

3. Tasarlanmış bir sistemden başlayın

Boş bir setin üzerine kurmayın. Ladom UI ile kurulum iki komut: npx ladom-ui init --brand "#2563eb" --font "DM Sans" temayı üretir, npx ladom-ui add button input ihtiyacınız olan bileşenleri projeye kopyalar.

4. Kuralları AI’a verin

Skill’i npx ladom-ui skill ile ekleyin ya da aynı kuralları projenizin talimat dosyasına yazın:

  • Uygun bir bileşen varsa onu kullan.
  • Hiçbir renk, boşluk ya da font değerini elle yazma.
  • Sistemde karşılığı yoksa uydurmak yerine bunu söyle.

5. Her ekranı bir slop kontrol listesiyle inceleyin

Her pull request’e dört soru ekleyin:

  • Bu ekran bizim fontumuzu ve renklerimizi kullanıyor mu?
  • Kodda herhangi bir ham değer var mı?
  • Metin, ürünümüze özgü bir şey söylüyor mu?
  • Bu ekran başka bir şirkete de ait olabilir mi?

Sonuç

AI ortalamayı üretmeye devam edecek. Bu değişmeyecek. Değiştirebileceğiniz şey, o ortalamanın kime ait olduğu.

Markanız için kurulmuş bir design system, AI’ın hızını herkesin bir kopyasına değil, sizin ürününüze dönüştürür.

Ürününüz herkese ait olabiliyorsa, kullanıcılar onu kimseye ait değilmiş gibi kullanır.

Birlikte benzersiz
bir şey yaratalım

Randevu al